| Dane podstawowe | |
|---|---|
| Imię i nazwisko | Jarosław Abramow-Newerly |
| Urodzenie | 17 maja 1933, Warszawa |
| Śmierć | 9 sierpnia 2026 |
| Zawód | Dramatopisarz, prozaik, kompozytor, satyryk, dziennikarz, scenarzysta |
| Wykształcenie | Filologia polska, Uniwersytet Warszawski (magister, 1955) |
| Najważniejsze utwory | Anioł na dworcu; Licytacja; Piosenka o okularnikach |
| Nagrody | Nagroda im. Stanisława Piętaka (1965); Nagroda Fundacji im. Kościelskich (1967); Nagroda Literacka im. Władysława Reymonta (2001); Krzyż Oficerski (2003); Krzyż Komandorski (pośmiertnie, 2026) |
| Pochówek | Cmentarz Wojskowy na Powązkach, Warszawa |
Jarosław Abramow-Newerly zyskał rozpoznawalność jako autor sztuk teatralnych łączących elementy realizmu i humoru absurdalnego oraz jako twórca piosenek i słuchowisk radiowych. W dorobku miał zarówno dramaty wystawiane na scenie, jak i teksty piosenek wykonywane przez znanych wykonawców. Zajmował się także pracą redakcyjną i radiową.
Życiorys i wykształcenie
Urodził się w Warszawie jako syn pisarza Igora Newerlego i aktorki Barbary z Jareckich. Ze strony ojca posiadał korzenie rosyjskie i czeskie; jego pradziadek Józef Neverly był wielkim łowczym cara Mikołaja II. Mieszkał z rodzicami na Żoliborzu, przy ul. Zygmunta Krasińskiego 16.
W 1951 ukończył Liceum Towarzystwa Przyjaciół Dzieci im. Bolesława Limanowskiego w Warszawie. W latach 1951–1955 studiował filologię polską na Uniwersytecie Warszawskim i w 1955 uzyskał stopień magistra. Już w czasie studiów angażował się w działalność teatralną i satyryczną.
Kariera literacka i teatralna
Debiutował w prasie satyrycznej w 1955 roku w tygodniku "Szpilki"; w 1956 roku publikował także w Almanachu Młodych. W 1954 był współzałożycielem Studenckiego Teatru Satyryków (STS), dla którego pisał skecze i piosenki oraz występował jako aktor; działał w STS do 1969 roku.
W latach 1960–1966 kierował Redakcją Radiowego Teatru Młodych w Polskim Radiu. W 1962 wstąpił do Związku Literatów Polskich, a w 1965 do Polskiego PEN Clubu. Za dramat Anioł na dworcu otrzymał w 1965 roku Nagrodę im. Stanisława Piętaka, a kolejne wyróżnienia przyniosła mu twórczość teatralna publikowana i wystawiana w latach 60. i 70.
Twórczość muzyczna, radiowa i publicystyczna
Abramow-Newerly pisał także piosenki i komponował muzykę. Do jego utworów należą m.in. "Piosenka o okularnikach" oraz "Bogdan, trzymaj się" napisane dla Bohdana Łazuki. Teksty i melodie wykonywały takie postacie jak Tadeusz Łomnicki, Sława Przybylska, Zofia Kucówna, Anna Maria Jopek i Iga Cembrzyńska.
Był autorem słuchowisk radiowych i widowisk telewizyjnych oraz autorem zbiorowych wydań dramatów i słuchowisk. Prowadził działalność redakcyjną w prasie — współtworzył tygodnik "Od Nowa" i pracował jako dziennikarz oraz felietonista, w tym dla polonijnego "Związkowca", gdzie pełnił funkcję redaktora naczelnego w latach 1988–2000. Pochowany został na cmentarzu Wojskowym na Powązkach w Warszawie.
