Kontakt
Teraz Piątek, 6 listopada 2026
Znani z miasta

Paweł Althamer — rzeźbiarz, performer i twórca instalacji

• Adam Kamiński • 3 min czytania

Paweł Althamer
Fot. Kulttuurinavigaattori · „Paweł Althamer 2019” · licencja CC BY-SA 4.0 · Wikimedia Commons Zmieniona wersja dostępna na tej samej licencji. · zdjęcie przeskalowane, kadr dopasowany do formatu strony.

Paweł Althamer (ur. 12 maja 1967 w Warszawie) to polski rzeźbiarz, performer oraz twórca instalacji i filmów wideo. Pochodzi z rodziny o pochodzeniu żydowskim.

Podstawowe informacje
Imię i nazwiskoPaweł Althamer
Data urodzenia12 maja 1967
Miejsce urodzeniaWarszawa
Zawódrzeźbiarz, performer, twórca instalacji i filmów wideo
Pochodzenieżydowskie
Wykształcenie
UczelniaAkademia Sztuk Pięknych w Warszawie
Okres1988–1993
Praca dyplomowa"Autoportret" (promotor Grzegorz Kowalski)
Wybrane wystawy i projekty
MiędzynarodoweDocumenta X (1997), Manifesta 3 (2000), New Museum, Nowy Jork (2014)
PolskieBródno 2000; Galeria Zachęta (2005)
Kolekcje i współpraca
KolekcjeCentrum Rzeźby Polskiej w Orońsku, Zachęta
WspółpracaFundacja Galerii Foksal
Nagrody
NajważniejszeNagroda im. Vincenta van Gogha (2004); Nagroda Wielka Fundacji Kultury (2005); Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2015)

Paweł Althamer zyskał rozgłos jako twórca rzeźb i performansów, łączący tradycyjne rzeźbiarskie techniki z działaniami społecznymi i projektami realizowanymi poza galerią. W swojej pracy eksperymentował z materiałami i formami, a także z formułami udziału publiczności.

Życiorys i wykształcenie

W latach 1988–1993 studiował na Wydziale Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie. Jego pracą dyplomową pod kierunkiem Grzegorza Kowalskiego była rzeźba zatytułowana Autoportret. Studia ukształtowały techniczne podstawy jego twórczości i otworzyły drogę do dalszych eksperymentów z formą.

Rozwój twórczości i tematy

Początkowo tworzył figuratywne rzeźby przy użyciu prostych technik i nietypowych materiałów. Później pracował z metalową siatką, ubierając rzeźby w starą odzież. Z czasem zainteresował się tematami samotności, izolacji i wyobcowania, co zaowocowało projektami przypominającymi kapsuły i skafandry inspirowane statkami kosmicznymi.

W połowie lat 90. skupił się na kwestii miejsca sztuki w przestrzeni społecznej. Na stałe współpracuje z Fundacją Galerii Foksal. W 2009 był inicjatorem powstania Parku Rzeźby na Bródnie. Jego prace trafiły do kolekcji Centrum Rzeźby Polskiej w Orońsku i do zbiorów Zachęty.

Wybrane wystawy i projekty

Althamer prezentował prace na ważnych wystawach krajowych i międzynarodowych. Brał udział w Documenta X w Kassel (1997) oraz w Manifesta 3 w 2000 roku. Do jego projektów należą wystawy i akcje takie jak Bródno 2000, „Domek na drzewie” w Fundacji Galerii Foksal (2001) oraz wystawy indywidualne w muzeach i galeriach poza Polską.

W kolejnych latach pokazywał prace między innymi w Galerii Zachęta (2005), w Berlinie (2007) i na Skulptur Projekte 07 w Münster. W 2009 zrealizował performans „Wspólna Sprawa”, prezentowany w Warszawie i Brukseli w latach 2009–2016. W 2011 prezentował projekt w Muzeum Guggenheima w Berlinie, a w 2014 pokazał „Neighbours” w New Museum na Manhattanie.

Nagrody, wyróżnienia i działalność ostatnich lat

W 2004 otrzymał Nagrodę im. Vincenta van Gogha, a w 2005 Nagrodę Wielką Fundacji Kultury. W 2015 wyróżniono go Krzyżem Oficerskim Orderu Odrodzenia Polski. Od 2022 zasiada w jury konkursu rzeźbiarskiego Baltic Horizons.

W 2022 tygodnik Polityka uznał performans „Wspólna Sprawa” (2009–2016) za jedno z dziesięciu najważniejszych dzieł sztuki ostatniego trzydziestolecia.

Najczęstsze pytania

Kiedy i gdzie urodził się Paweł Althamer?
Paweł Althamer urodził się 12 maja 1967 roku w Warszawie.
Gdzie studiował i jaka była jego praca dyplomowa?
Studiował na Wydziale Rzeźby Akademii Sztuk Pięknych w Warszawie w latach 1988–1993. Pracą dyplomową był "Autoportret" pod kierunkiem Grzegorza Kowalskiego.
Jakie są najważniejsze nagrody Pawła Althamera?
Otrzymał Nagrodę im. Vincenta van Gogha (2004), Nagrodę Wielką Fundacji Kultury (2005) oraz Krzyż Oficerski Orderu Odrodzenia Polski (2015).
Co to było „Wspólna Sprawa” i jakie ma znaczenie?
„Wspólna Sprawa” to projekt-performans realizowany w latach 2009–2016. W 2022 tygodnik Polityka uznał go za jedno z dziesięciu najważniejszych dzieł sztuki ostatniego trzydziestolecia.

Źródło: Wikipedia (CC BY-SA)

Materiały na portalu są opracowywane przy wsparciu AI.

Adam Kamiński

Nazywam się Adam Kamiński i w redakcji kampinoska.waw.pl odpowiadam za dział Znani z miasta. Zajmuję się postaciami związanymi z Warszawą i z regionem, dawnymi i dzisiejszymi.

Czytaj również