Pomnik Powstania Warszawskiego to monument poświęcony uczestnikom powstania z 1944 roku. Znajduje się przy Placu Krasińskich w Warszawie, w dzielnicy Śródmieście, i wyróżnia się realistycznym przedstawieniem postaci powstańczych.
Jak powstał Pomnik Powstania Warszawskiego?
Akt erekcyjny pomnika wmurowano 31 lipca 1984 roku, w przeddzień 40. rocznicy wybuchu powstania. Budowę poprzedziła zbiórka pieniędzy i surowców niezbędnych do wykonania monumentu.
Monument wzniesiono w oparciu o jeden z trzech projektów nadesłanych na konkurs ogłoszony w grudniu 1984 przez Zarząd Tymczasowy Komitetu Budowy Pomnika Bohaterów Powstania Warszawskiego 1944. Pomnik odsłonięto 1 sierpnia 1989 roku przez prezydenta Wojciecha Jaruzelskiego, a poświęcił go prymas Józef Glemp.
Co przedstawia pomnik?
Monument tworzą postacie powstańców ujęte w dynamicznych pozach. Część z nich wchodzi do kanału, co nawiązuje do ewakuacji Starówki. Inne postacie wybiegają spod konstrukcji przypominającej walące się ściany; wokół widać cegły sugerujące skutki wybuchu.
Jaki jest kontekst pomnika i jakie budzi opinie?
Projektant, profesor Wincenty Kućma, traktował pomnik jako element tryptyku razem z Pomnikiem Obrońców Poczty Polskiej w Gdańsku (1979) oraz Pomnikiem Poległym w Obronie Ojczyzny w Częstochowie (1985). W tle pomnika stoi Gmach Sądu Najwyższego Rzeczypospolitej Polskiej wybudowany w 1999 roku.
Pomnik bywa krytykowany przez niektórych architektów za rzekomy brak walorów artystycznych oraz za nawiązania do konwencji socrealistycznych. Monument był też miejscem historycznych wydarzeń — podczas obchodów 50. rocznicy wybuchu powstania w 1994 roku prezydent Niemiec Roman Herzog publicznie przeprosił Polaków za zbrodnie dokonane przez Niemców w czasie II wojny światowej.
Co zobaczyć na miejscu?
Na placu dominują realistyczne sylwetki powstańców oraz kompozycja sugerująca zniszczenie zabudowy. Elementy przedstawienia — wejście do kanału i walące się mury — wyjaśniają kontekst działań z 1944 roku i odnoszą się do konkretnych scen z walk o Starówkę.
Informacje praktyczne
- Adres: plac Krasińskich, 00-263 Warszawa — wyznacz trasę w Google Maps
- Ocena w Mapach Google: 4,8 (5 543 opinie)
